RSS

بایگانی ماهانه: مارس 2011

یک سال دیگر!

٢٩ امین دور ام بود انگار!

یک بار دیگر
-سوار بر کول زمین- 
دور خورشید گردیدیم.

 

 
بیان دیدگاه

نوشته شده توسط در 23 مارس 2011 در Uncategorized

 

سال نو

اگر این تعطیلات
و این تغییر سال و این شروع جدید،
هر یک، بهانه و مقدمه ای باشد
برای فکر کردن روی خودمان، عمرمان،
راهی که رفته ایم و راهی که خواهیم رفت؛ 
لاجرم امر مبارکی است. 

پس این روزهای زیبا،
این بوی قشنگ بهار،
این جشن باستانی ِ به یادگار مانده از پدران خوش ذائقه و خوش سلیقه مان را،
خوش می داریم،

و برای شما خوانندگان عزیز و داننده ی این وبلاگ،
آرزوی برکت و خوشی و سعادت و عزت
داریم.

 

 
بیان دیدگاه

نوشته شده توسط در 22 مارس 2011 در Uncategorized

 

چهارشنبه سوری

یک شبی در جلسه‌ی حضرت آیت الله «مرتضی تهرانی» حاضر شدیم.
-برادر حاج آقا مجتبی تهرانی از مراجع تقلید و از شاگردان حضرت امام/
خدای نکرده با این رفیق الفنون و شاگرد آقای مصباح اشتباه نشود-
ایشان بخشی از نامه ی مالک را شرح می فرمود.

و آن بخش این بود که

ای مالک! به جایی که می‌روی، یک سِری آداب و رسوم از پیش خودشان دارند.
این‌ها از نظر شرع،
یا در دایره حلال و مباح جای می‌گیرند (مجاز و خنثی) یا در دایره‌ی محرمات (ممنوع).
آن‌ها که با دین خدا تعارض ندارند و حرام نیستند را
کاریش نداشته باش!

هیچ نیازی نیست که بولدوزر بیندازی زیر فرهنگ و رسوم ِ آن جایی که می روی؛
بخواهی همه را یک دست و یک شکل کنی
یا فرهنگ مورد پسند خودت را زورچپان در حلقوم ملت فرو کنی.

*

شما ببینید چقدر امیرالمومنین در هزار و چهارصد سال پیش،
پلورال مسلک تر از رفقای ما بوده!.

***

مع الوصف،
مرحوم آقای مطهری برخورد خیلی تندی با چهارشنبه سوری دارد.
(متوجه باشیم آن روز اسلام حاکمیت رسمی نداشته و ایشان در اقلیت بوده اند)

به نظرم آن تندی را -اگر مثبت ببینیم- نیز باید حمل کنیم به شرایط خاص روزگار،
و واکنشی تلقی کنیم به اسلام ستیزی و تلاش برای احیای ایران پیش از اسلام ِ پهلویون.

چرا که حتی اگر ریشه‌های این آداب و رسوم کهن، زرتشتی هم بوده باشد،
الآن دیگر چنان کاربرد و وجهه‌ یی نداشته و ندارد.

و در کشوری مثل ایتالیا هم که نه زرتشتی اند و نه سابقه ی زرتشتی گری دارند،
چنین مراسمی در آستانه‌ی بهار وجود داشته است که
پارسال، هم‌این روزها به آن اشاره کردم.
(یکی از بسترهای روایی در فیلم «آمارکورد» اثر فلینی، همین ماجراست)

*

متاسفانه، پس از انقلاب، با دستاویز قرار دادن ِامثال آن صحبت‌های مرحوم مطهری،
زرتشتی‌گری را به بیخ ِریش این «آیین ِ دیرین و شیرین و شادی آفرین» بستند.

آن مساله‌ی از دید شرع خنثی و مباح را سعی کردند تبدیل کنند به مساله‌ی حرام.
و ظاهرا موفق هم شدند -در این تبدیل مباح به حرام-
و لذا مبارزه با آن را شروع کردند.

مبارزه‌ای بی‌لزوم و بی‌نتیجه.
نه آثار شرکی در کار بود که محو شود،
و نه کمکی به دین داری مردم کرد (و می‌کند چنین رفتارهایی).

(*حاشیه:
آقای مطهری چنین چیزهایی در رد عَلَم و کُتَل و … در آیین عزاداری محرم نیز داشته،
ولی کجاست؟
فقط باید گریبان چهارشنبه سوری را به بهانه‌ی حرف‌های استاد می‌گرفتند؟
:ختم حاشیه*)

آن رسمی که می‌شد در قالب یک جشن زیبا و کم خطر رخ دهد،
یک خانواده و یک محل را دور هم‌دیگر جمع و یک شهر را شاد بکند،
هدایت شود و از خطرات احتمالی پیش گیری
و ماجراجویی‌های خطرناک «عناصر دردسر جو» هم مهار شود؛
شد -از بیخ- یک حرکت ممنوعه.

و این یعنی رادیکالیزه کردن چهارشنبه سوری.
-فقط کسانی بیایند در جشن شرکت کنند که بی‌کله هستند و حوصله‌ی دردسر دارند-
و وقتی کار در دستان عناصر رادیکال باشد،
سرش از دست خودمان در می‌رود و دیگر مهارش دست ما نیست.

از شما می پرسم؛
زمانی که شرکت در چنین مراسماتی آزاد بود 
-بلکه تبلیغ هم می‌شد-
کجا این همه آسیب دیدگی و جراحت و مشکلات وجود داشت؟
کجا از چند هفته قبل، تق و توق و سر و صدا و مزاحمت و سلب آسایش رخ می‌داد؟

مساله‌ به واقع این نیست که برویم گریبان کسی که نارنجک و ترقه و سیگارت را اختراع کرد بگیریم.
باید بپرسیم چه شد که کار به ترقه و سیگارت کشید؟

*

کار که از دست عقلا بیرون بیاید،
می‌شود یک چیزی شبیه اینترنت در این روزها
-با این فیلترینگ تنگ نظرانه و ابلهانه-.

که تا دو سال پیش، آدم ِعادی عارش می‌آمد و خجالت می‌کشید که بگوید "فیلتر شکن!"
و سراغ بگیرد و …

الان در جمع ِبچه حزب اللهی‌ها هم که نشسته‌ای،
-علنا و به آسودگی-
سراغ وی پی ان و فیلتر شکن و … می‌گیرند.

انگار یک پیش‌فرض بدیهی برای استفاده از اینترنت در ایران شده باشد.

حال آن‌که

فیلترینگ باید دامن آدم «کرمو»! را بگیرد.
یعنی کسی که دارد یک مرزی را رد می‌کند یا یک کرمی می‌ریزد.
آن‌هم مرز واقعی‌ قابل دفاع، نه سلیقه‌ی تنگ ِ احمد و محمود و کاظم و تقی!

باید -مثلا و به اقتضای فرهنگ ما- جلوی پورنوگرافی را بگیرد، 
یا جلوی معارضین امنیتی -و نه معترض سیاسی/فکری-  را بگیرد؛ 
یعنی جلوی کسی که منتظر هم هست که با دیواری روبرو شود.

نه این که یک آدم عادی بدون این که بخواهد به زوایای تاریک سرک بکشد،
در جریان یک وبگردی عادی یا علمی یا روزمره، ده ها بار با صفحه ی فیلترینگ روبرو شود. 

**

وقتی همه ی کوچه ها را تابلوی «ورود ممنوع» نصب کنید،
مسلما نتیجه، بی‌تحرکی ماشین‌ها نخواهد بود،
بلکه عادی شدن تخلف «ورود ممنوع» و از آن هم بدتر،
بی اعتباری تابلوها -نماد قانون- و خود قانون خواهد بود.

**

پ.ن.١: شانس آوردیم که در این مملکت سوابق «هندوانه پرستی» نبوده!  وگرنه شب یلدا را هم می‌چسباندند به آن مذهب انحرافی (!) و یک بساطی هم برای مبارزه با آن و مهار آسیب های شب یلدا و خرافاتِ ناشی از «هندوانه» راه می انداختند و … !  والّا!

پ.ن٢.: این+ نوشته‌ی محمد، مرا به نوشتن انداخت!

 
بیان دیدگاه

نوشته شده توسط در 19 مارس 2011 در Uncategorized

 

دانشگاه

یکی از نکات خوب برای من در سال ٨٩،
شرکت در جلساتی از کلاس «سید جواد طباطبایی» در موسسه پرسش بود. 
که متاسفانه به علت گرمای طاقت فرسای آن کلاس
-و خراب بودن و ماندن سیستم تهویه-
و البته تنگی وقت و بخت خودم،
موفق به ادامه دادن‌ش نشدم.

جلسات نخست بود که در زمان استراحت،
یک سوال -تقریبا- یک صفحه‌ای به ایشان دادم.
برایم جالب بود که ایشان وقت گذاشته بود و خوانده بود و
به نظرم تتمه‌ی کلاس در ساعت دوم، صرف پاسخ به آن سوال شد.
جالب‌تر این‌که کسی هم متوجه نشد.
یعنی ظاهر ماجرا این بود که ادامه‌ی بحث ِساعت نخست است.

**

یک نکته‌ی خیلی خوب و شایسته‌ی تاملی در میان صحبت اشاره داشت. 

چنین چیزی گفت:

«

من در این که در این کشور چیزی به نام دانشگاه وجود داشته باشد، تردید دارم.

چون
-به نظر من-
دانشگاه، از پرسش آغاز می‌شود.

»

یک چنین چیزی!‌

 

**

پ.ن: این+ یادداشت خواندنی مانی، مرا به نوشتن انداخت!

 
بیان دیدگاه

نوشته شده توسط در 17 مارس 2011 در Uncategorized

 

از «مچ» تا «دست»

از دین ِ«دست‌گیر» ِ امام موسی و میرزا اسماعیل و میرزا عبدالکریم ها،
(+،+،+)
تا دین «مچ‌گیر» برخی حضرات،
راه درازی است؛

نه؟

 

 
بیان دیدگاه

نوشته شده توسط در 16 مارس 2011 در Uncategorized

 

آگهی ترحیم!

فیلتر شد! بساطش جمع شد.

والسلام.

 
بیان دیدگاه

نوشته شده توسط در 15 مارس 2011 در Uncategorized

 

اقلیت بی‌حقوق

*شبه مقدمه*

یک مطلبی چندی پیش نوشتم با عنوان «گشت جواب سلام+».
دوست اندیشمندی کامنت گذاشته بود با این مضمون که
«این سوال و مطلب خوب است ولی الآن وقتش نیست.»

این حرف با نگاهی صحیح است و واقعا -الآن- وقت آن حرف ها نیست،
و با نگاهی دیگر، صحیح نیست و من اصرار دارم که شاید وقت آن حرف ها باشد؛
و ای بسا در همان راستایی که دوست‌مان می‌گوید وقتش نیست، وقتش باشد.
و این یادداشت تکمله‌ای بر آن خواهد بود.

یک توضیح دیگر این‌که، ملاک ما برای واژگان «اکثریت» و «اقلیت» -همانا- آمار رسمی است.

سر آخر، تاکید می‌کنم که این یادداشت بیش‌تر «توصیفی» است تا «تجویزی».

*ختم شبه مقدمه*

**

حکومت ِاکثریت، در بسیاری از جوامع متمدن امروزی -بل‌که فطرت بشری-، پذیرفته شده‌است.
و اصل بدیهی و پایه‌ی هر جمهوری/دموکراسی است.

اما آیا این «حکومت اکثریت»، محدودیتی در اِعمال ِحاکمیت خود ندارد؟
و یا کیفیت ِاکثریت درنوع و کیفیت ِ«حکومت اکثریت» اثر دارد یا نه؟‌

یعنی چه فرقی خواهد داشت -یا باید داشته باشد- حاکمیت اکثریت،
در اکثریت ٩٩ به ١ (درصد)؟‌
در اکثریت ۶٣ به ٣٧ (درصد)؟
در اکثریت ۵١ به ۴٩ (درصد) چه طور؟

آیا اکثریت حق دارد به هر نحوی، منویات خودش را -در همه‌ی حوزه‌ها- به اقلیت تحمیل کند؟

مرز این تحمیل تا به کجاست؟
آیا می‌تواند (یا باید) آن اقلیت را وادار به منحل شدن در اکثریت بکند؟‌

آیا این اکثریت محدود و موظف به رعایت «حقوق اقلیت» هست یا نه؟

و درست هم‌این‌جاست که مرحوم «جان استوارت میل» و دیگر اندیشمندان وارد می‌شوند و
مساله‌ی «دیکتاتوری اکثریت» موضوعیت می‌یابد.

و در ادبیات مربوطه،
دو عبارت‌ «حکومت اکثریت» و «حقوق اقلیت» در کنار یک‌دیگر، زیاد دیده می‌شوند.

**

در مناظرات انتخاباتی و … اصطلاح «مالیات دهندگان ِ -مثلا- امریکایی» به گوش‌ما خورده.
و ای بسا به ذهن ما، تمامی امریکایی‌ها را تداعی کند.
ولی بار معنایی این عبارت در اقتصاد سیاسی،‌ غیر از این است.

سخن این است که با حکومت ِاکثریت، این اکثریت است که تصمیم می‌گیرد که
مالیات‌ها کجا خرج شود-پس این‌ها، خرج کنندگان ِ مالیات/نفت/… محسوب می‌شوند-.

لذا منظور از این عبارت «مالیات دهندگان»، همانا گروه اقلیت هستند
که تصمیم گیرنده نیستند که مالیات‌ها/نفت و … چه طور خرج شود. 

و به دنبال تاثیر گذاری بر رای اکثریت از سویی،
و دفاع از حقوق خود هستند.

(پرانتز باز:
شاید اگر بخواهیم معادل بومی برای عبارت «مالیات دهندگان» پیدا کنیم،
بتوانیم عبارت «نفت فروشان/نفت دهندگان» را به کار ببریم.
که کنایه از آن پول نفتی است که مال همه‌ی مردم است و نه دولت.
و بخشی با دولت موافقند که نفت‌شان فروخته  و به راه مورد نظرشان خرج می‌شود،
(پس می‌شوند خرج کنندگان)
و بخشی مخالف‌ هستند و نفت‌شان فروخته می‌شود و به مسیری که نمی‌خواهند خرج می‌شود!
:پرانتز بسته)

این را داشته باشید.

 

*

گمان من این است که ریشه‌ی بسیاری از نارضایتی‌ها و ناآرامی‌ها،
هم‌این بی‌حق و حقوق بودن اقلیت‌ها در دل مملکت ماست.

که البته منحصر به جمهوری اسلامی نمی‌شود و تا بوده هم‌این بوده.

ای بسا اگر بی‌اعتنایی و انکار محض و توهین و هجمه‌ی رکیک شاه و اطرافیان‌ش
به باورهای مذهبی مردم نبود،‌
و حقوق مذهبیون
-ولو به زعم حکومت، به عنوان اقلیتی مخالف با نظرات لائیک حاکمیت-
محترم شمرده می‌شد،
کارشان به این‌جایی که کشیده شد،‌ نمی‌کشید.

 

*

هر چند حضرت آقا در خطبه‌های ٢٩ خرداد بسیار زیرکانه از کنار موضوع گذشتند،
و با خلاصه کردن اقلیت‌ها -و به فرموده‌ی ایشان دگر اندیشان- در اقلیت‌های مذهبی،
-که اقلیتی ناچیز و کمتر از ١٠ درصد از جمعیت هستند-
فرمودند که حقوق اقلیت‌ها محترم است.
که البته هست ولی -ظاهرا- حقوق اقلیت‌هابی محترم است که تاثیر گذار نیستند؛‌
علاوه بر آن، اقلیت‌شدن‌شان بنیادی تر از یک انتخابات و یک دولت و… است.

یعنی عاملش دین و نژاد و … است که ممکن است هزاران سال ریشه داشته باشد.
و -به عنوان نمونه- زرتشتیان هزار و چهارصد سال است که در ایران در اقلیت هستند.

ولی این اقلیتی که -مثلا- «مالیات‌ دهندگان» را  می‌سازند -در اصطلاح اقتصاد سیاسی-
اقلیتی تاثیر گذار هستند و
و عضویت‌شان در این اقلیت نیز بنیادی و نژادی و دینی و … نیست.
یک مبنای لطیف -و مثلا تفاوت سلیقه و روش و …- دارد.

لذا کاملا محتمل است در انتخابات بعدی، خودشان بشوند اکثریت
و طرف مقابل ملقب به «مالیات ‌دهنده» بشود.

و یا از هر دو گروه، به سوی گروه مقابل ریزش و رویش رخ دهد.

*

در شرایط فعلی مملکت ما،
وجود چنین اقلیت لطیفی -و نه بنیادینی-، به کل تکذیب می‌شود.
-یا بدتر، گوساله و بزغاله و خس و خاشاک و … خطاب می‌شوند-

چیزی هم که وجود خارجی ندارد،
حق و حقوقی نخواهد داشت،‌ که به محترم داشتن حقوقش برسد!

چه رسد به سایر متعلقات این اقلیت ِمفقود در مناسبات رسمی!

سران -بالقوه یا بالفعل- یا احزاب یا روزنامه‌ها یا … شان هم
زندان و منحل و توقیف و .. باشند به‌تر است!

*

و همین ندیدن اقلیت و بی‌حقوق ماندن‌ش،
ما را به «دیکتاتوری اکثریت» نزدیک می‌کند.

اکثریتی که -ای بسا- در بدنه‌ی خودش راضی به این دیکتاتوری نباشد،
و در صورتی که چنین احساس کند، دچار ریزش بشود.

*

بقیه‌اش باشد برای روزهای آفتابی‌تر!

***

پ.ن: آقا محسن پولادگر چیزی در جواب به ما نوشته+ که به نظرم بیش‌تر تایید نوشتار ماست تا پاسخش.

 
بیان دیدگاه

نوشته شده توسط در 12 مارس 2011 در Uncategorized